Als professioneel vertaalbureau maken we gebruik van vertaalsoftware. Deze software helpt onze vertalers om jouw teksten snel, consistent en nauwkeurig te vertalen. Let op: vertaalsoftware is géén vertaalmachine, zoals Google Translate. Maar wat is dan het verschil, hoe goed zijn vertaalmachines eigenlijk en welke is de beste? Inmiddels kun je ook vertalen met AI, zoals ChatGPT. Hoe goed werkt dat? En wanneer kun je beter een professionele vertaler inschakelen? Met die vragen gingen we op onderzoek uit. We zetten de mogelijkheden en aandachtspunten op een rij.
We hebben een fragment van onze website door de drie bekendste vertaalmachines gehaald: Google Translate, DeepL en Bing Translator. We lieten de teksten van het Nederlands naar het Engels vertalen. Een professionele revisor heeft vervolgens gekeken naar grammaticale correctheid, woordkeus en cohesie.
Brontekst: Dertig enthousiaste taal- en communicatieprofessionals die staan te trappelen om jouw woorden te laten werken: dat is het Taalcentrum-VU. Met aandacht en zorg denken we mee over de beste oplossing voor jouw (ver)taal- of communicatievraagstuk.
Onze in-house vertaling: Thirty passionate and dedicated language and communication experts, eager to help you make your words work: that’s Taalcentrum-VU. We treat all our clients with the utmost care and attention, helping you find the best possible solution to all your language, translation and communication needs.
Wat maken de verschillende vertaalmachines van de Nederlandse tekst?
- Google Translate: Thirty enthusiastic language and communication professionals who are eager to have your words work: that is the Taalcentrum-VU. With care and attention we think along with you about the best solution for your (translation) language or communication issue.
- DeepL: Thirty enthusiastic language and communication professionals who are eager to let your words work: that's the Language Centre-VU. With attention and care, we think along with you about the best solution for your language or communication problem.
- Bing Translator: Thirty enthusiastic language and communication professionals who are trapped to make your words work: That is the language centre-VU. With attention and care we think about the best solution for your (FAR) language or communication issue.
Wat vindt de revisor?
- De vertaling van DeepL is het best, gevolgd door Google Translate. Bing scoort ook bij dit fragment het minst goed.
- DeepL heeft de beste oplossing voor ‘(ver)taal- of communicatievraagstuk.’ Het stukje tussen haakjes wordt weggelaten, waardoor de tekst idiomatischer wordt en minder herkenbaar als vertaling. Bing doet dit het slechtst, door letterlijk te vertalen. Deze Nederlandse taalgewoonte laat zich in het algemeen moeilijk vertalen door een vertaalmachine.
- Bing vertaalt Taalcentrum-VU hier helemaal zonder hoofdletters. In het eerste fragment werd er voor Language nog wel een hoofdletter gebruikt. Dat roept vragen op over de consistentie.
- DeepL lijkt als enige in de eerste zin te herkennen dat ‘dat is het Taalcentrum-VU’ een samentrekking betreft (that’s in plaats van that is). Dat zou erop kunnen wijzen dat DeepL beter is in het herkennen van register en toon.
- Geen van de vertaalmachines had een mooie oplossing voor ‘Met aandacht en zorg denken we mee …’
Conclusie vergelijking vertaalmachines
Machinevertalingen zijn de afgelopen jaren sterk verbeterd. Je kunt ze prima gebruiken om een idee te krijgen van de betekenis van een tekst of om even snel iets op te zoeken. Maar geen van de geteste vertaalmachines levert publiceerbare teksten af. Nuances of idiomatische uitdrukkingen gaan helaas verloren. Uit onze korte vergelijking komt DeepL desondanks als beste naar voren, gevolgd door Google Translate. Bing komt het minst goed uit de test.
Hoe presteert AI (zoals ChatGPT) als vertaler?
Vertaaltechnologie bestaat al jaren en helpt vertalers om teksten efficiënt en consistent te verwerken. Dankzij AI zijn de mogelijkheden de afgelopen jaren flink uitgebreid. Moderne AI-oplossingen houden veel beter rekening met context, stijl, doelgroep en toon dan eerdere generaties technologie. Naast traditionele vertaalmachines kun je tegenwoordig bijvoorbeeld ook ChatGPT, Claude of Gemini gebruiken om teksten te vertalen.
Over het algemeen lezen AI-vertalingen op het eerste oog vaak verrassend natuurlijk. De kwaliteit kan sterk verschillen, want die hangt af van veel factoren:
- Het taalmodel dat wordt gebruikt, en die taalmodellen veranderen constant. Zo komt OpenAI regelmatig met updates, klein en groot. Soms zelfs specifiek gericht op vertaal- en redactiefunctionaliteiten. Bovendien kun je al die verschillende modellen gebruiken, al dan niet met eigen agents.
- De input is belangrijk: hoe goed is je brontekst al? Staan er zinnen in die door het model op verschillende manieren 'geïnterpreteerd' kunnen woorden? Is het een droge technische tekst, of een verhalende tekst? Zit er veel sector-specifiek jargon in? Dat heeft allemaal invloed op de kwalitet van de AI-vertaling.
- De promt die je gebruikt. De informatie die je meegeeft aan het taalmodel is cruciaal. Laat je de AI zelf bedenken hoe de vertaling moet worden gemaakt, of geef je specifieke instructies mee in je prompt? Dat kan context zijn, zoals het doel en de doelgroep van de vertaling. Het kan gaan om specifieke richtlijnen en concrete invulling voor wat een goede vertaling is, en hoe de AI zich 'als vertaler moet gedragen'. Dat kun je aanvullen met voorbeelden van eerdere vertalingen of referentiemateriaal. Denk verder bijvoorbeeld aan terminologielijsten en een stijlgids.
We kunnen dus niet één AI-vertaling maken en beoordelen, omdat de modellen constant veranderen en het resultaat sterk afhangt van wat je de AI meegeeft. Een belangrijk aandachtspunt bij AI-vertalingen is dat fouten niet altijd opvallen. Een zin kan grammaticaal correct zijn en natuurlijk klinken, terwijl de betekenis toch afwijkt van de brontekst. Ook vaktermen, culturele nuances en de tone of voice van een organisatie kunnen verloren gaan. Daarom blijft een kritische controle belangrijk.
AI versus vertaalmachine: wat is het verschil?
Het onderscheid is minder groot dan je misschien denkt. Ook moderne vertaalmachines zoals DeepL maken tegenwoordig gebruik van AI. Het verschil zit vooral in de toepassing. Een vertaalmachine is specifiek ontwikkeld om teksten van de ene taal naar de andere om te zetten. Een algemene AI-tool zoals ChatGPT is getraind voor breder gebruik, en kan bijvoorbeeld ook teksten herschrijven en aanpassen aan een bepaalde doelgroep of schrijfstijl.
Welke tool de beste vertaling levert, hangt af van het type tekst en de talencombinatie. Een AI-oplossing die goed werkt voor Nederlands-Engels, hoeft niet even goed te presteren bij Engels-Pools. En een creatieve marketingtekst vraagt om een andere aanpak dan een juridisch contract.
Wanneer is een vertaalmachine of AI genoeg?
Wil je snel begrijpen wat er in een buitenlandse tekst staat? Of heb je een eerste conceptvertaling nodig voor intern gebruik? Dan kun je prima een vertaalmachine of ChatGPT gebruiken, zolang je rekening houdt met mogelijke fouten én informatiebeveiliging.
Bij teksten die je publiceert of deelt met klanten, liggen de eisen hoger. Denk aan websites, marketingcampagnes, technische handleidingen en juridische documenten. Daar moeten niet alleen de woorden kloppen, maar ook de inhoud, terminologie en toon.
Een oplossing is een machinevertaling met post-editing bij een professioneel vertaalbureau. Wij werken met vertaalsofware, waarin we terminologie en alle vertalingen van opdrachtgevers opslaan. Binnen die sofware kunnen we ook AI-vertalingen maken. We bepalen per tekst én talencombinatie welke AI-oplossing het meest geschikt is. Op basis van kwaliteitsscores en menselijk inzicht. Bovendien kunnen we dan gebruik maken van die terminologie en eerdere vertalingen. Vervolgens controleert en verbetert een professionele vertaler de tekst. Zo combineer je de snelheid van AI met menselijke taalexpertise, in een veilige omgeving.
Conclusie: AI, vertaalmachine of vertaalbureau?
Voor het vertalen van een enkele zin of een concepttekst is DeepL of ChatGPT wellicht voldoende als je zelf aan de slag gaat. Maar als je langere stukken tekst wilt omzetten, kan je beter een professioneel vertaalbureau inschakelen. Je hoeft dan niet te kiezen. Zo profiteer je van slimme technologie, zonder concessies te doen aan kwaliteit, consistentie en betrouwbaarheid. Zeker bij websites, marketingcampagnes, contracten, technische documentatie en andere bedrijfskritische content is een professioneel vertaalbureau daarom in veel opzichten een goede keuze. Met veilige, ISO-gecertificeerde AI-oplossingen, menselijke kwaliteitscontrole en duidelijke processen benut je de voordelen van AI op een verantwoorde manier.